Αγία Σοφία: Τι Σημαίνει για Ένα Μνημείο η Ένταξη στα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς;

This article is brought to you both in Greek and English / Το άρθρο αυτό είναι διαθέσιμο στα Ελληνικά και στα Αγγλικά


Τις τελευταίες ημέρες έχει προκληθεί έντονη αντιπαράθεση μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, καθώς και χωρών όπως οι ΗΠΑ με την Τουρκία, λόγω της δήλωσης του Προέδρου Ερντογάν για μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί. Έτσι, έχει ανοίξει ένας μεγάλος διάλογος για τους λόγους που δεν πρέπει η Αγία Σοφία να μετατραπεί σε τζαμί. Ας αναλύσουμε, λοιπόν, την παρούσα πολιτική κατάσταση στην Τουρκία και επίσης ας δούμε γιατί η κίνηση του Ερντογάν κινείται ενάντια στην Σύμβαση των Μνημείων Πολιτιστικής Κληρονομιάς.



Οι Δυνάμεις του Ερντογάν Συρρικνώνονται


Ο Πρόεδρος Ερντογάν, για πρώτη φορά στην πολιτική του σταδιοδρομία, βλέπει τις πολιτικές του δυνάμεις να ασθενούν. Για αυτόν τον λόγο προσπαθεί να συσπειρώσει το ακροδεξιό του κοινό με συγκεκριμένες κινήσεις και οργανωμένα σχέδια. Οι παραβιάσεις του εναέριου και θαλάσσιου χώρου σε Ελλάδα και Κύπρο έχουν αυξηθεί, καθώς ο Τούρκος Πρόεδρος θέλει να δείξει στο κοινό του πως διεκδικεί εκτάσεις και θέλει μια ισχυρή Τουρκία, εις βάρος βέβαια των υπόλοιπων χωρών. Η οικονομία της Τουρκίας ήταν αδύναμη και έπειτα από την πανδημία του Κορωνοϊού, ο Ερντογάν θα πρέπει να αντιμετωπίσει μια εσωτερική οικονομική κρίση, καθώς εκατομμύρια Τούρκοι έχουν επηρεαστεί από τον COVID-19. Αυτήν την στιγμή, ο Τούρκος Πρόεδρος πρέπει να αποσπάσει τα βλέμματα των πολιτών από την εσωτερική κρίση και να προχωρήσει σε "μεγαλειώδεις" δηλώσεις και κινήσεις. Μια από αυτές είναι και η πρόσφατη δήλωση για μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, μια απαίτηση των ακροδεξιών οπαδών του, καθώς και των σκληροπυρηνικών μουσουλμάνων που κατοικούν στην χώρα.


Η Αγία Σοφία, όμως, ανήκει στα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς κάτι, το οποίο θα έπρεπε να περιορίζει τις προκλητικές κινήσεις του Προέδρου Ερντογάν. Η πραγματικότητα είναι πως εάν η Αγία Σοφία δεν άνηκε στα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς τότε ο Ερντογάν θα μπορούσε να κάνει ό,τι θέλει με το κτήριο, καθώς βρίσκεται σε Τουρκικό έδαφος. Τι σημαίνει, όμως, για ένα μνημείο να βρίσκεται στην λίστα με τα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς;


Τι σημαίνει η ένταξη στα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς;


Αρχικά, για να ενταχθεί ένα μνημείο στην λίστα με τα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς θα πρέπει η χώρα στην οποία βρίσκεται το μνημείο να κάνει αίτηση προς την UNESCO. Εάν, λοιπόν, η αίτηση γίνει δεκτή από την UNESCO τότε η χώρα στην οποία βρίσκεται το μνημείο θα πρέπει να υπακούσει σε μια σειρά από κανόνες.


  1. Θα πρέπει να συντηρεί το κτήριο

  2. Θα πρέπει να φροντίσει για την διατήρηση της ιστορίας του κτηρίου

  3. Θα πρέπει να εφαρμόσει μέτρα που θα εξασφαλίσουν την λειτουργία του μνημείου στην καθημερινή ζωή της χώρας, με σεβασμό στην ιστορία του

Αυτές είναι γενικά οι υποχρεώσεις μιας χώρας, στην οποία βρίσκονται Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς. Κατανοούμε, επομένως, πως για να μπορέσει να υπάρξει σεβασμός στην ιστορία του μνημείου, η διατήρησή του ως μουσείο εξασφαλίζει πλήρως την τρίτη υποχρέωση της χώρας. Εάν, όμως, η Αγία Σοφία μετατραπεί σε τζαμί δεν θα εξασφαλίζεται η ανάδειξη της ιστορίας της Αγίας Σοφίας, καθώς θα αποτελεί απλά μια μουσουλμανική εκκλησία, καταπατώντας πλήρως την σύμβαση της UNESCO.



Το Συμβούλιο Επικρατείας της Τουρκίας "Ρίχνει την Μπάλα" στον Ερντογάν


Μετά από την σημερινή συνεδρίαση του Συμβουλίου Επικρατείας της Τουρκίας φαίνεται πως τελικός υπεύθυνος για την μετατροπή ή όχι της Αγίας Σοφίας σε τζαμί θα είναι ο Τούρκος Πρόεδρος. Λόγω της σημαντικότητας της Αγίας Σοφίας, ως πολιτιστικού μνημείου, υπήρξαν έντονες αντιδράσεις από σύσσωμη την ελληνική πολιτεία και από τις ΗΠΑ και πιο συγκεκριμένα από τον Υπουργό Εξωτερικών, Μάικ Πομπέο, ο οποίος δήλωσε πως η Αγία Σοφία πρέπει να παραμείνει μουσείο. Σε 15 ημέρες θα γνωρίζουμε την απόφαση της Τουρκικής Πολιτείας και θα υπάρξει ανάλογη αντίδραση από την Ελλάδα, αλλά και από την UNESCO.


English Version


"Hagia Sofia: What Does it Mean for a Monument to be Inducted Into the World Heritage Convention"


During the last few days there was an intense debate amongst Greece and Turkey and also between Turkey and other countries like USA, due to the statement of President Erdogan in which he made the remark that Hagia Sofia will become a mosque. After this declaration there have been talks on why Hagia Sofia should not become a mosque. Let’s analyze the current political state in Turkey and why this move of Erdogan goes against the UNESCO Convention of World Heritage Sights.



The Power of Erdogan is Decreasing


President Erdogan has seen, for the first time in his political career, his political powers decrease. For that reason, he is trying to unite and strengthen his far-right supporters with specific moves and plans. The violations of the Greek and Cypriot Aerial and Sea Space have been increased, as the Turkish President wants to show to his audience that he is claiming new territories and wants a powerful Turkey to the disadvantage of other countries. The economy of Turkey was already suffering before the COVID-19 pandemic and now president Erdogan must face an internal economic crisis, as millions of Turks have been hit by the crisis. This time Erdogan wants to abstract the “eyes” of the Turkish people and make grandiose remarks and moves. One of them is his recent remark that Hagia Sofia will become a mosque, which has been a demand of his hardcore supporters for years.


Hagia Sofia is a World Heritage Monument, a fact which had to stop President Erdogan from stating that he wants to turn it into a mosque. The truth is that if Hagia Sofia wasn’t a World Heritage Monument, Erdogan could do whatever he wanted with the ancient building as it would belong to his country. What does it actually mean for a monument to be inducted into the List of World Heritage Monuments?



What does the Induction into the List of World Heritage Monuments Mean?


To begin with, for a monument to be inducted into the UNESCO List of World Heritage Sights, the country in which it is located has to demand it from UNESCO with an application. If the application is approved then the country has to obey to certain rules that UNESCO sets.


  1. The country should preserve the monument.

  2. The country should make sure that the history of the monument will be preserved.

  3. The country should implement some measures in order to make sure that the monument will operate in the everyday life of the country with respect to its history.

These are, generally, the rules that a country should follow, if one of its monuments is inducted into the UNESCO List. We now understand that in order for respect to be implemented, the preservation of Hagia Sofia as a museum (as it already is) ensures the third obligation of the hosting country. If Hagia Sofia becomes a mosque, the highlighting of Hagia Sofia as a cultural monument will not exist as it will only operate for the Muslim community, trespassing the UNESCO Convention.

The Turkish Council of State “throws the ball” to Erdogan



After today’s session of the Turkish Council of Sate it seems that Erdogan will be the one to decide the future of the cultural monument. Due to the historical and cultural importance of the monument, there were many responses against the decision of the Turkish President from the Greek Parliament and from USA and more specifically from the Minister of Foreign Affairs, Mike Pompeo. In 15 days we will know the decision of the Turkish government and there will definitely be a response from Greece and UNESCO.

538 προβολές0 σχόλια