Γιατί η καταδίκη του Derek Chauvin αποτελεί την αισιόδοξη σελίδα σε μία μελανή ιστορία;

Γράφει η Μαρία Μαυροματίδου


Αναμφίβολα η 25η Μαΐου του 2020 υπήρξε η μέρα που η φράση “I can’t breath” αντήχησε σε όλο τον κόσμο και αφύπνισε αυτόν για την έξαρση της αστυνομικής βίας κατά των Αφροαμερικανών. Ο George Floyd ήταν ένας από τους πολλούς Αφροαμερικανούς που δολοφονήθηκαν από το αστυνομικό σώμα των Η.Π.Α, όταν ένας υπάλληλος καταστημάτων ανέφερε πως του έδωσε ένα πλαστό δολάριο των 20. Έκτοτε, το κίνημα “Black Lives Matter” έλαβε τεράστιες διαστάσεις, οδηγώντας τους πολίτες ανεξαρτήτως χρώματος, φύλου κι ηλικίας σε διαμαρτυρίες για τον συστημικό ρατσισμό προς τους ανθρώπους με καταγωγή από την Αφρική.


Η δικαίωση ήρθε στις 20 Απριλίου 2021, όταν ο Derek Chauvin, πρώην αστυνομικός και δολοφόνος του Floyd κρίθηκε ένοχος για δολοφονία δευτέρου βαθμού (θάνατος που προκλήθηκε από απερίσκεπτη περιφρόνηση για την ανθρώπινη ζωή), τρίτου βαθμού (απρόβλεπτη, ακούσια δολοφονία) και ανθρωποκτονία δευτέρου βαθμού (δολοφονία ως αποτέλεσμα απερίσκεπτης δράσης) από το δικαστήριο της Μινεάπολης στη Μινεσότα. Η ποινή του αναμένεται να ανακοινωθεί.


Πηγή εικόνας: reuters.com

Η αστυνομία στις Η.Π.Α.


Η ώρα της ετυμηγορίας μεταδόθηκε ζωντανά, με το ανήσυχο έθνος να πλημμυρίζει τους δρόμους και να αναμένει στην τηλεόραση την έκδοση της απόφασης. Αξίζει να λεχθεί ότι η δίκη διήρκησε περίπου 3 εβδομάδες (29 Μαρτίου-20 Απριλίου), κατά τη διάρκεια των οποίων διαπράχθηκαν ακόμη δύο δολοφονίες σε βάρος ενός Αφροαμερικανού και ενός Λατινοαμερικανού, από την αστυνομία. Ειδικότερα, η Kim Potter δολοφόνησε τον 20χρονο Daunte Wright στη Μινεάπολη. Η ίδια δήλωσε πως καταλάθος πάτησε τη σκανδάλη, ενώ στη συνέχεια συνελήφθη, με αποτέλεσμα σήμερα να κατηγορείται για δολοφονία εξ αμελείας.


Όσον αφορά τον δεύτερο θανάσιμο τραυματισμό από την αστυνομία, αυτός συνέβη στο Σικάγο, με θύμα τον 13χρονο Adam Toledo. Ο έφηβος πέφτει νεκρός ύστερα από πυρά της αστυνομίας, η οποία νωρίτερα δίνει εντολή να σηκώσει τα χέρια του ψηλά κι αργότερα πυροβολεί, υποστηρίζοντας, τελικά, πως ο Toledo ήταν οπλισμένος. Ωστόσο, στο βίντεο που δόθηκε στη δημοσιότητα δεν διαφαίνεται να κρατά όπλο, γεγονός το οποίο υποστηρίζει και η οικογένεια του εκλιπόντος. Πρόκειται για δύο δολοφονίες με στόχαστρο μέλη μειονοτήτων.


Η χρήση θανατηφόρας βίας επί του καθήκοντος δεν είναι ένα πρωτόγνωρο φαινόμενο για τις Η.Π.Α. Μολονότι παρουσιάζονται σχεδόν 1.000 αντίστοιχοι θάνατοι κάθε χρόνο στις Η.Π.Α, λίγοι είναι οι αστυνομικοί που λογοδοτούν στη δικαιοσύνη για τις πράξεις τους. Ενδιαφέρον προκαλoύν τα στατιστικά στοιχεία της DW (2020), σύμφωνα με τα οποία το 28% των θυμάτων αστυνομικής βίας ήταν Αφροαμερικανοί, παρότι οι ίδιοι αποτελούν το 13% του αμερικανικού πληθυσμού. Τα παραπάνω γεγονότα καθιστούν τη διεξαγωγή δίκης για τη δολοφονία του Floyd άξια λόγου.


Πηγή εικόνας: apnews.com

Η κρίση της επιτροπής ενόρκων περί ενοχής του Chauvin έφερε στο αμερικανικό έθνος την ελπίδα ότι η αστυνομική αυθαιρεσία θα μειωθεί σε σημαντικό βαθμό. Παράλληλα, η Αντιπρόεδρος των Η.Π.Α, Kamala Harris, ανέδειξε την ανάγκη για την κατάργηση επιθετικών τακτικών επιβολής νόμου, καλώντας τη Γερουσία να παύσει τον συγκεκριμένο νόμο που επιτρέπει διακρίσεις σε βάρος ευάλωτων κοινωνικών ομάδων. Με αυτόν τον τρόπο, δόθηκε απάντηση σε όσους υποστήριζαν πως οι Δημοκρατικοί επιθυμούν τη στέρηση χρηματοδότησης της αστυνομίας: Η υπόσχεση για καταλληλότερη εκπαίδευση του αστυνομικού σώματος και όχι στέρηση χρημάτων. Συμπληρωματικά, ο Πρόεδρος Joe Biden αναφέρει: «Αυτή η ετυμηγορία μπορεί να είναι ένα γιγαντιαίο βήμα μπροστά στην πορεία προς τη δικαιοσύνη στην Αμερική». Η ταχύτατη απονομής της δικαιοσύνης, λοιπόν, ενδέχεται να αλλάξει ριζικά τις δράσεις της αστυνομίας, αναγνωρίζοντας πως οι ζωές των Αφροαμερικανών αξίζουν όσο των υπολοίπων ανθρώπων κι οδηγώντας την αμερικανική κοινωνία ένα βήμα πιο κοντά στην κατάκτηση της ισότητας.


Το λευκό προνόμιο


Γιατί, όμως, οι λευκοί απολαμβάνουν μία καλύτερη μεταχείριση; Είναι τελικά η θέση μας προνομιούχα;


Η απάντηση είναι θετική. Το λευκό προνόμιο, όπως περιγράφηκε από την Peggy McIntosh, είναι το κοινωνικό προβάδισμα που έχουν οι λευκοί άνθρωποι σε διαφορετικούς τομείς της καθημερινής τους ζωής και μπορεί να αφορά τόσο την εύκολη πρόσβαση σε προϊόντα για τα μαλλιά κατά τη βόλτα τους σε super market, όσο και τη διεκδίκηση μίας υψηλόβαθμης εργασιακής θέσης. Ο όρος που χρησιμοποιούμε δεν υπονοεί ότι οι λευκοί δεν μοχθούν για την επιτυχία τους ή δεν παλεύουν για να νικήσουν τις αντιξοότητες που συναντούν, αλλά εξηγεί ότι, κάτω από τις ίδιες συνθήκες, οι Αφροαμερικανοί βρίσκονται μερικά βήματα πίσω από την γραμμή έναρξης του αγώνα. Σε αυτό το σημείο, είναι αναγκαίο να διακρίνουμε τη διαφορά μεταξύ του να αναγνωρίζει κανείς ότι έχει το “white privilege” και του να διακατέχεται από ρατσιστικές ιδέες. Με άλλα λόγια, η συνειδητοποίηση ότι το αυτοκόλλητο που τοποθετείται για την προστασία ενός τραύματος είναι στο ίδιο χρώμα με το δέρμα της πλειονότητας ξεχωρίζει από την αντίληψη ότι η κοινωνική μας ζωή πρέπει να προσαρμοστεί σύμφωνα με τις ανάγκες αυτής.




Η θεωρία της Mclntosh ανέλυσε ίσως με τον καλύτερο τρόπο γιατί είναι αναγκαίο το “Black Lives Matter” να γίνει πραγματικότητα. Επιπλέον, το “Pew Research Center” συμπεραίνει σε έρευνα του 2019 πως οι άνθρωποι με καταγωγή από την Αφρική είναι πιο πιθανό να υποστούν διάκριση με βάση τη φυλή τους συγκριτικά με τους λευκούς (84% έναντι του 54%). Ως εκ τούτου, οι λευκοί έχουν περισσότερες ευκαιρίες για πρόσβαση τόσο σε εργασίες με υψηλές αμοιβές, όσο και σε μία ποιοτική εκπαίδευση. Όσον αφορά την επικρατούσα κοινωνική αντίληψη για τους Αφροαμερικανούς, το 65% αυτών δηλώνει πως η πλειονότητα, τούς υποπτεύεται αναίτια και το 60% σχολιάζει πως αμφισβητούν το μορφωτικό επίπεδό τους, θεωρώντας τους πολλές φορές αφελείς. Τέλος, το 49% διατείνεται πως η αστυνομία τούς έχει σταματήσει στο δρόμο χωρίς κάποιον ουσιαστικό λόγο.


Πηγή εικόνας: Freepik – Pinterest.

Μπορεί η 20η Απριλίου να ήταν μία ημέρα «ορόσημο» ενάντια στις φυλετικές διακρίσεις, μία ημέρα που το “I can’t breath” έγινε “I can breath”, ήταν, όμως, και μία ημέρα υπενθύμισης του σκληρού προσώπου που δύναται να λάβει η περιφρόνηση για την αξία μίας ζωής, επειδή δεν ταυτίζεται με τη δική μας, δεν έχει τα ίδια χαρακτηριστικά και χρώματα. Έτσι, αντιλαμβανόμαστε ότι η βόλτα στη γειτονιά για την πλειονότητα πιθανώς να φαντάζει ανέμελη, ανεπηρέαστη από οποιονδήποτε αστυνομικό θεωρεί το χρώμα του δέρματος στόχο για υποψίες κι αναγνωρίζουμε την προνομιούχα θέση μας έναντι της μειονότητας.


Ωστόσο, παραμένοντας αισιόδοξοι και πιστοί στην ιδέα για ένα μέλλον, όπου οι άνθρωποι θα μένουν ανεπηρέαστοι του χρώματος που αντικρίζουν, προσδίδουμε μία γλυκιά νότα σε όσα παραθέσαμε, με τα ηχηρά ονόματα των Barack Hussein Obama, Martin Luther King, Carl Maxie Brashear και πολλών άλλων Αφροαμερικανών που άλλαξαν τη ροή της ιστορίας να αναδεικνύουν το καθήκον μας ως σύνολο: Να φωνάζουμε για ισότητα και δικαίωμα στη μοναδικότητα.

135 προβολές0 σχόλια