Η Κάρτα Ελευθερίας και τα Ηθικά Διλήμματα

Γράφει η Ιωάννα Μωυσίδου


28 Ιουνίου 2021, ο πρωθυπουργός Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, ανακοίνωσε κάποια προνόμια που θα απολαμβάνουν οι εμβολιασμένοι προκειμένου να παρακινήσει τον πληθυσμό και να αυξηθούν τα ποσοστά των εμβολιασμένων. Συγκεκριμένα, ανακοίνωσε πως 940.000 νέοι από 18 έως 25 ετών θα λάβουν μία «Κάρτα Ελευθερίας», μία προπληρωμένη δηλαδή κάρτα ύψους 150 ευρώ. Προϋποθέσεις για να λάβουν την κάρτα είναι να είναι πλήρως εμβολιασμένοι ή να έχουν πραγματοποιήσει πρώτη δόση του εμβολίου ή απλώς να έχουν προγραμματισμένο ραντεβού εντός του 2021.



Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης αναφέρει πως η κάρτα θα υπάρχει αρχικά ψηφιακά, στο ψηφιακό πορτοφόλι του κινητού και στη συνέχεια θα δημιουργηθεί και σε φυσική μορφή και θα είναι διαθέσιμη το δεύτερο δεκαήμερο του Ιουλίου. Οι δραστηριότητες που θα μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε την κάρτα θα είναι περιορισμένες σε τουριστικές και αεροπορικές, δηλαδή σε κινηματογράφους, θεατρικές παραστάσεις, ακτοπλοϊκές, αεροπορικές και σιδηροδρομικές διαδρομές κ. α.


Χρηματικό έπαθλο και στις Η.Π.Α


Το μέτρο αυτό ανήκει σε μία στρατηγική πειθούς από μέρους της κυβέρνησης με στόχο την επιβράβευση των νέων και την αναπλήρωση των δραστηριοτήτων που στερήθηκαν και τελικά την προάσπιση της δημόσιας υγείας με την αύξηση του ποσοστού των εμβολιασμένων.



Βέβαια, η χρηματική επιβράβευση, αντάλλαγμα ή δωροδοκία, δεν αποτελεί ελληνική πρωτοτυπία. Στις Η.Π.Α, στις πολιτείες Νέα Υόρκη, Οχάιο και Καλιφόρνια έχει οργανωθεί «εμβολιολοταρία», δηλαδή οι πλήρως εμβολιασμένοι αυτόματα παίρνουν μέρος σε κληρώσεις όπου μπορεί να κερδίσουν μέχρι και 1,5 εκατομμύρια δολάρια.


Θετικές και αρνητικές αξιολογήσεις της πολιτικής του «Freedom Pass»


Από τη στιγμή της ανακοίνωσης των προνομίων – κινήτρων δημιουργήθηκαν μαζί με τις θετικές αξιολογήσεις και αρνητικές ή περισσότερο προβληματισμένες για την φύση του μέτρου. Έτσι, αρκετοί ήταν αυτοί που υποστήριξαν το μέτρο θεωρώντας το μέρος της αποτελεσματικής κυβερνητικής πολιτικής με στόχο το συλλογικό καλό, τη δημόσια υγεία, ώστε αργότερα να μπορούν να λειτουργήσουν χωρίς περιορισμούς διάφοροι τομείς της οικονομίας, η ψυχαγωγία, εστίαση και κυρίως ο τουρισμός. Ακόμα, υπήρχαν αυτοί που θεώρησαν το μέτρο θετικό αλλά όχι αναγκαίο αφού ο καθένας μας ως υπεύθυνη ατομικότητα θα έπρεπε να δράσει προς όφελος του κοινού καλού χωρίς την παρακίνηση απαραίτητα από κάποια χρηματική αμοιβή.



Άλλοι μίλησαν για «χαρτζιλίκι», δωροδοκία ακόμα και υποβόσκουσες απειλές που μπορεί να κρύβει ο εμβολιασμός για να αναγκάζεται η κυβέρνηση να ασκήσει επιδοματικές πολιτικές σε ένα τμήμα του πληθυσμού. Σε αυτή τη κατηγορία δεν ανήκουν βέβαια μόνο οι αρνητές, συνωμοσιολόγοι, η αγαπημένη μειονότητα της κυβέρνησης αλλά και άτομα που έχουν εμβολιαστεί ή σκοπεύουν να εμβολιαστούν, άτομα που ανήκουν και σε μεγαλύτερες ηλιακές ομάδες και επανεξετάζουν τις κινήσεις της κυβέρνησης σε μια περίοδο αβεβαιότητας.


Ηθικό το πρόβλημα της Κάρτας Ελευθερίας


Κατά τη γνώμη μου το πρόβλημα δεν είναι μόνο επιφανειακό. Σε αυτή τη φάση της πανδημίας είμαστε αντιμέτωποι με μία διεύρυνση της κοινωνικής διαίρεσης ως αποτέλεσμα της διεύρυνσης της σημασίας της ατομικής ευθύνης. Τον καιρό της καραντίνας αλλά και μετά την «απελευθέρωση», και σε ειρωνική αντιδιαστολή με την συλλογική δράση που οδήγησε στην απελευθέρωση του 1821, ατομικά υπεύθυνος ήταν εκείνος που κρατούσε τις αποστάσεις, φορούσε τη μάσκα του, είχε περιορίσει τις εξόδους του από το σπίτι μόνο στις απαραίτητες ( που σύμφωνα με την κυβέρνηση ήταν 6) και γενικότερα ακολουθούσε κάθε οδηγία της κυβέρνησης αμφισβητώντας την όσο λιγότερο γίνεται. Πλέον βλέπουμε πως ατομικά υπεύθυνοι είναι και οι εμβολιασμένοι. Το εμβόλιο ως επικύρωση της υπευθυνότητας τους, ως «τσίμπημα» που προσδίδει κοινωνικό κύρος που αποδεικνύεται από την «εμβολιαστική selfie» που κυριάρχησε στα social media.



Όπως όμως κάθε νέα διαδικασία στην οποία έχεις το δικαίωμα επιλογής, την ελευθερία βούλησης, είσαι αντιμέτωπος πάντα και με τα ηθικά διλήμματα, έτσι και σε αυτή του εμβολιασμού αυτά δεν είναι δυνατό να απουσιάζουν και ίσως αν απουσίαζαν αυτό θα ήταν που θα δήλωνε την κοινωνική μας αποτυχία. Το ηθικό δίλημμα στην εδώ περίπτωση φέρνουν τα χρήματα. Το ερώτημα που δημιουργείται εσωτερικά είναι αν ο εμβολιασμός μου αποτελεί αποτέλεσμα της ελεύθερης επιλογής μου ή της χρηματικής επιβράβευσης. Θα εμβολιαζόμουν αν δεν έπαιρνα αυτά τα λεφτά και δεν απολάμβανα αυτά τα προνόμια; Και αν η απάντηση είναι αρνητική και έχω την δυνατότητα να μην χρησιμοποιήσω ποτέ αυτή την αμοιβή, θα το κάνω; Και αν τελικά τη χρησιμοποιήσω ποιες ατομικές αξίες μου έχω προδώσει;


Κάποιοι θα πουν πως για να ολοκληρωθεί η εμβολιαστική διαδικασία, η πολιτική ηθική πρέπει να αποτελέσει ένα δευτερεύον πεδίο διαφωνίας αφού σε κάθε περίπτωση προέχει η δημόσια υγεία και η κάθε κυβέρνηση πρέπει να χρησιμοποιήσει κάθε μέσο πειθούς που έχει, κάθε κίνητρο και αντικίνητρο, ώστε να περάσουμε αλώβητοι από όποιο κύμα πανδημίας και αν διανύουμε, όποια μετάλλαξη. Αναρωτιέμαι όμως, αν αφαιρέσουμε και από αυτό το ζήτημα το πέπλο της ηθικής του κάλυψης που έρχεται με την ελεύθερη επιλογή σε ποιες περιπτώσεις πρέπει να το επαναφέρουμε; Ποια πολιτική ηθική και επιλογή θα ονομάσουμε καλή αργότερα και ποια θα την αποδοκιμάσουμε ως ανήθικη και με ποιο κριτήριο θα κάνουμε την παραπάνω διάκριση αν σε μία περίοδο κρίσης αποσιωπήσουμε τους μηχανισμούς προσωπικής επιλογής που κρίνουν τις πράξεις μας;






Πηγές Εικόνων:


https://www.kathimerini.gr/, https://www.cna.gr/, https://www.newsit.gr/, https://virus.com.gr/

156 προβολές0 σχόλια