Νίκη Κεραμέως και Cisco: Η Ιστορία Ενός Μεγάλου Έρωτα

Γράφει ο Μαργαρίτης Αννάογλου


Εδώ και έναν περίπου χρόνο είμαστε όλοι μάρτυρες ενός κεραυνοβόλου έρωτα μεταξύ του Υπουργείου Παιδείας και της πλατφόρμας Webex που ανήκει στον όμιλο Cisco. Λόγω της πανδημίας του Κορωνοϊού, οι μαθησιακές υποχρεώσεις χιλιάδων παιδιών και εφήβων έπρεπε να μεταφερθούν στο διαδίκτυο, ώστε να μην υπάρξει πρόβλημα με την κάλυψη της σχολικής ύλης.



Πρόσφατα, όμως, και έπειτα από έναν χρόνο παρακαλετών από τα κόμματα της αντιπολίτευσης, δημοσιοποιήθηκαν από την Υπουργό Παιδείας, κυρία Νίκη Κεραμέως, οι πληροφορίες της συμφωνίας με την εταιρεία Cisco για την διαδικτυακή πλατφόρμα Webex και εκεί όλοι νιώσαμε πως κάτι δεν πάει καλά. Αρχικά, η πλατφόρμα Webex προσφέρει δωρεάν υπηρεσίες και επομένως θεωρήθηκε η καταλληλότερη επιλογή, η οποία θα περιόριζε στο μηδέν τα έξοδα του Υπουργείου Παιδείας. Παρόλα αυτά αποκαλύφθηκε πρόσφατα από ιστοσελίδες ειδησεογραφίας, όπως το News247, πως το Υπουργείο Παιδείας δαπάνησε 2 εκατομμύρια ευρώ για την λειτουργία της πλατφόρμας αυτής.


Ήταν φυσιολογικό, λοιπόν, να υπάρξουν αντιδράσεις σχετικά με την αναίρεση των δηλώσεων της Υπουργού, για μια "δωρεάν πλατφόρμα εκπαίδευσης". Η απάντηση, όμως, της κυρίας Κεραμέως είναι αυτή που γέννησε περισσότερα ερωτήματα. Αρχικά, η Υπουργός είπε πως είναι πολύ περήφανη που το ελληνικό δημόσιο υπέγραψε μια σύμβαση για δωρεάν εκπαίδευση των παιδιών, με μηδενικά έξοδα. Όμως, αργότερα είπε πως τα 2 εκατομμύρια δόθηκαν στην Cisco, γιατί δεν θα μπορούσε η εκπαίδευση να είναι εσαεί δωρεάν, αντικρούοντας τα λεγόμενα της πρώτης της δήλωσης.


Το ερώτημα που προκύπτει δεν είναι γιατί το Υπουργείο πλήρωσε μια διαδικτυακή πλατφόρμα, αλλά γιατί το Υπουργείο έκρυβε την σύμβαση εδώ και 1 χρόνο, λέγοντας πως είναι δωρεάν και γιατί έγινε απευθείας ανάθεση και όχι διαγωνισμός, άλλων εταιρειών. Το ζήτημα, όπως είναι λογικό, προκάλεσε την αντίδραση της αντιπολίτευσης, η οποία με ερώτημά της απευθύνεται στην Κομισιόν για μια διεθνή απάντηση στην περίπτωση Cisco και Κεραμέως.



Ποια Δικαιώματα και Νόμους Φέρεται πως Καταπατά η Συμφωνία με την Cisco;


Μετά από την δημοσιοποίηση των στοιχείων της σύμβασης με την εταιρεία Cisco ξεκίνησε η ενδελεχής έρευνα εκπαιδευτικών και πολιτικών σχετικά με το τι ουσιαστικά πρεσβεύει αυτή η σύμβαση και εάν πάει αντίθετα με συγκεκριμένες νομοθεσίες και τα αποτελέσματα είναι αρκετά ενδιαφέροντα.


  • Νομοθετική πρόβλεψη (Ν. 3861/2010, άρθρο 2) σύμφωνα με την οποία αναρτώνται υποχρεωτικά στο διαδίκτυο πράξεις αποδοχής δωρεών στο Ελληνικό Δημόσιο.


  • ο 4727 του 2020: Στην παράγραφο 3 του άρθρου 76 ορίζεται: Στο διαδίκτυο αναρτώνται... (ιζ) πράξεις αποδοχής δωρεών στο Ελληνικό Δημόσιο, στα Ν.Π.Δ.Δ., σε φορείς του ευρύτερου δημόσιου τομέα ή σε φορείς των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτου και δευτέρου βαθμού, καθώς και συμβάσεις πολιτιστικών χορηγιών του ν. 3525/2007 (Α` 16), (ιη) πράξεις δωρεών, επιχορηγήσεων, παραχώρησης χρήσης περιουσιακών στοιχείων από το Δημόσιο, τα Ν.Π.Δ.Δ., τους φορείς των Ο.Τ.Α. ή φορείς του ευρύτερου δημόσιου τομέα, σε φυσικά πρόσωπα, νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου και νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου.

  • Στην παράγραφο 1 του άρθρο 77 προβλέπεται: Οι πράξεις που αναφέρονται στο άρθρο 76 αναρτώνται αμελλητί στο Διαδίκτυο με μέριμνα του οργάνου που τις εξέδωσε... Οι πράξεις των Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών, Υφυπουργών, Υπηρεσιακών, Γενικών και Ειδικών Γραμματέων και των οργάνων στα οποία έχει χορηγηθεί εξουσιοδότηση υπογραφής ή έχει μεταβιβαστεί αρμοδιότητα αναρτώνται στο δικτυακό τόπο του εκάστοτε Υπουργείου.

  • Στην παράγραφο 5 του άρθρου 77 ορίζεται σαφώς ότι: Η μη ανάρτηση ή η μη έγκαιρη ανάρτηση στο διαδίκτυο των πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 76 συνιστά πειθαρχικό παράπτωμα για το όργανο που την εξέδωσε ή για τον υπάλληλο που έχει την ευθύνη για την ανάρτηση.

Η κυβέρνηση, λοιπόν, υποχρεούνταν από τον νόμο να δημοσιοποιήσει άμεσα την συμφωνία της με την Cisco και όχι να περιμένει 1 χρόνο για αυτό.


Δεδομένα 1.5 εκατομμυρίων μαθητών και εκπαιδευτικών στην "φόρα"


Το πιο ανησυχητικό κομμάτι της σύμβασης μεταξύ της Υπουργού Παιδείας, κυρίας Κεραμέως και της Cisco είναι το κομμάτι των ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων. Πως όμως λειτουργούν τα λεγόμενα "μεταδεδομένα;"


Αρχικά σύμφωνα με την σύμβαση της Cisco, η εταιρεία δικαιούται να λάβει ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα από τους χρήστες της πλατφόρμας Webex, αλλά με απρόσωπο χαρακτήρα, δηλαδή δεν υπάρχει ταυτοποίηση του κάθε προσώπου, του οποίου τα δεδομένα χρησιμοποιούνται. Αυτό νομίζαμε μέχρι πρόσφατα, όταν και ανακαλύψαμε δηλώσεις εκπαιδευτικών σχετικά με το πως ακριβώς λειτουργούν τα μεταδεδομένα.


Η εταιρεία όχι μόνο μπορεί να χτίσει προσωπικά προφίλ από τους μαθητές και εκπαιδευτικούς των οποίων τα δεδομένα χρησιμοποιήθηκαν, αλλά και να προβεί σε διαδικασία επαναταυτοποίησης, δηλαδή να ανακτήσει τα προσωπικά δεδομένα και να μάθει σε ποια άτομα ανήκουν, γεγονός που φέρεται να παραβιάζει ρητά την σύμβαση GDPR για τα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα.


Αναλυτικότερα, έπειτα από μελέτη της σύμβασης στην ενότητα 8 αναφέρεται ότι: “ η Cisco μπορεί να αποκαλύψει δεδομένα τηλεμετρίας και δεδομένα υποστήριξης σε τρίτους, υπό την προϋπόθεση ότι τα δεδομένα αυτά έχουν συγκεντρωθεί ή/και διαγραφεί κατάλληλα ώστε να αποτραπεί εύλογα η ταυτοποίηση οποιουδήποτε μεμονωμένου φυσικού προσώπου ή νομικής οντότητας, (ii) η Cisco μπορεί να χρησιμοποιεί αυτά τα από-προσωποποιημένα δεδομένα τηλεμετρίας και δεδομένα υποστήριξης για δικούς της επιχειρηματικούς σκοπούς χωρίς απόδοση ή αποζημίωση στον πελάτη


Παρόλα αυτά υπάρχει - όπως είπαμε και παραπάνω - η δυνατότητα επαναταυτοποίησης των δεδομένων.


"Το νομοθετικό πλαίσιο που θέτει η ευρωπαϊκή οδηγία GDPR, που έχει ενσωματωθεί στο εθνικό Δίκαιο, είναι σαφέστατο και εξαιρετικά αυστηρό ως προς τις ποινές παραβίασής του. Στη σύμβαση του υπουργείου Παιδείας για το Webex, ειδικότερα στο άρθρο 8, έχουν παραβιαστεί βασικές αρχές και προβλέψεις της σχετικής νομοθεσίας. Ενδεικτικά αναφέρουμε:

Υπάρχει υποχρέωση ρητής άδειας (opt-in) του υποκειμένου προς τρίτους όταν ζητείται η παραχώρηση και η επεξεργασία προσωπικών δεδομένων. Η άδεια αυτή δεν επιτρέπεται να δοθεί από άλλο μέρος, π.χ. από το υπουργείο Παιδείας ή από εκπαιδευτικό προσωπικό εκ μέρους των κηδεμόνων των μαθητών, και μάλιστα χωρίς ρητή ενημέρωσή τους. Στη συγκεκριμένη περίπτωση το υπουργείο Παιδείας φαίνεται να παραχωρεί αυτή την άδεια εκ μέρους των μαθητών και των κηδεμόνων τους, και μάλιστα χωρίς καμία σχετική ενημέρωσή τους" (Ανακοίνωση Ένωσης Πληροφορικών Ελλάδος).


Επί δεκαετίες βιώνουμε την συνεχή παρακμή του εκπαιδευτικού συστήματος με κάθε Υπουργό Παιδείας να έχει ως υπέρτατο όνειρο να διαλύσει το σύστημα εκπαίδευσης, χωρίς να προσφέρει σχεδόν καμία ουσιαστική βοήθεια στα χρόνια προβλήματα, όπως αυτά των εγκαταστάσεων, της θέρμανσης, της σεξουαλικής αγωγής κλπ. Σε αυτή την μακρά λίστα αποτυχιών έρχεται να προστεθεί και η κυρία Κεραμέως, η οποία φαίνεται πως έχει υποπέσει σε ένα μεγάλο σκάνδαλο με την θέλησή της και με όλη της την καρδιά.


Το θέμα είναι... Θα αντιμετωπιστεί το ζήτημα με διαφάνεια ή θα ρίξουμε το επίπεδο σε μικροκομματικές πράξεις και "διαγραφή" του μεγάλου αυτού προβλήματος από τις μνήμες μας;


356 προβολές0 σχόλια