Συνάντηση Δένδια-Τσαβούσογλου : Η αφορμή για μια πιο αναθεωρητική Τουρκία;

Γράφει η Κατερίνα Τόσκου


Την περασμένη Τετάρτη πραγματοποιήθηκε η συνάντηση του υπουργού Εξωτερικών Νίκου Δένδια και του ομόλογού του Μεβλούτ Τσαβούσογλου στην Άγκυρα. Μάλιστα, τον Έλληνα υπουργό υποδέχτηκε ο ίδιος ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, γεγονός που ξάφνιασε θετικά, αυξάνοντας τις ελπίδες για μία μελλοντική συνάντηση με τον Έλληνα πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη. Αν και πέρασε μία εβδομάδα από τη συνάντηση των δύο υπουργών, τα βλέμματα είναι ακόμα στραμμένα προς την Άγκυρα με επιφυλακτικότητα, έπειτα από τη πυρετώδη συζήτηση και τις εντάσεις που έφεραν ορισμένα θέματα της ατζέντας, γεννώντας την απορία αν τελικά ο σκοπός αυτής της συνάντησης πραγματοποιηθεί δημιουργώντας ένα κλίμα αποκλιμάκωσης και μια σταδιακή βελτίωση των διμερών σχέσεων Ελλάδας-Τουρκίας.


Συνάντηση υπουργών Εξωτερικών-Ελληνοτουρκικά ζητήματα



Όποιος παρακολούθησε τον δεκαπεντάλεπτο διάλογο που έγινε μπροστά στις κάμερες γνωρίζει πώς τα ζητήματα που απασχόλησαν τους δύο υπουργούς δεν ήταν άλλα από το Αιγαίο και κατ’ επέκταση την Ανατολική Μεσόγειο, το Προσφυγικό, το Μειονοτικό και το Κυπριακό. Μέσα από αυτό τον διάλογο έγινε απανταχού αντιληπτό ότι η Ελλάδα και η Τουρκία αντιμετωπίζουν αντικειμενικές δυσκολίες στις μεταξύ τους σχέσεις και μάλιστα κυριαρχεί ένα αίσθημα αμοιβαίας καχυποψίας και σίγουρα υπάρχει διαφορετική ερμηνεία, τόσο γενικών αντιλήψεων, όσο και του διεθνούς δικαίου. Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, ο Μ. Τσαβούσογλου ανέβασε τους τόνους του διότι αισθάνθηκε ότι ο Ν. Δένδιας έθιξε την τουρκική πλευρά, εκφράζοντας τις ελληνικές θέσεις με περιορισμένη διακριτικότητα διαταράσσοντας με αυτόν τον τρόπο την ισορροπία της συζήτησης.


Η Τουρκία ακολουθεί μία αναθεωρητική πολιτική. Ειδικότερα, «Σκοπός αυτής της τουρκικής πολιτικής έναντι της Ελλάδας ήταν και είναι η μεταβολή του εδαφικού status quo, που προβλέπεται σε διεθνείς συνθήκες, με κεντρικό άξονα τη Συνθήκη Ειρήνης της Λωζάνης, καθώς και του νομικού καθεστώτος στον θαλάσσιο και εναέριο χώρο που πηγάζει από το διεθνές δίκαιο και δη το δίκαιο της θάλασσας (UNCLOS)» αλλά και της ισορροπίας δυνάμεων στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου. Το Κυπριακό ζήτημα ήρθε και ενέτεινε τις ήδη υπάρχουσες εντάσεις των ελληνοτουρκικών σχέσεων, σε συνδυασμό με τη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης και το, τελευταίων χρόνων, μεταναστευτικό κύμα προς την Ευρώπη. Παρ ’όλα αυτά, η Ελλάδα θέλει να συνεργαστεί και να επιλύσει τα ζητήματα αυτά με την γειτονική της χώρα.


Ο Ν. Δένδιας τόνισε στη συνάντησή του με τον ομόλογό του, ότι η Τουρκία πρέπει να σεβαστεί τις θεμελιώδεις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, σταματώντας τις παραβιάσεις του ελλαδικού εναέριου χώρου και των υδάτινων συνόρων. Ο ίδιος σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Η Καθημερινή», δήλωσε πώς σκοπός της συνάντησής τους ήταν η αποκλιμάκωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων, ευελπιστώντας στη σταδιακή βελτίωση των σχέσεων και ενδεχομένως των ζητημάτων που απασχολούν τις δύο χώρες, πάντα λαμβάνοντας υπόψη τι ορίζει το Διεθνές Δίκαιο.


Τα βλέμματα πλέον είναι στραμμένα προς την Τουρκία, η οποία δεν φαίνεται να πήρε θετικά τα λόγια του Έλληνα υπουργού Εξωτερικών. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι αντιδράσεις ήταν αναμενόμενες, ωστόσο άξιες αναμονής και ανάλυσης είναι οι εξελίξεις που η συζήτηση αυτή θα φέρει για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Άραγε θα σημειωθεί συνάντηση Ερντογάν-Μητσοτάκη; Θα σταματήσει το Τούρκικο Πολεμικό Ναυτικό και η Αεροπορία να παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο και τα ελληνικά σύνορα; Το σύντομο μέλλον θα μας δώσει τις απαντήσεις.


Τουρκία, η περιφερειακή δύναμη



Προεκτείνοντας τη σκέψη μας θα λέγαμε ότι τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε τη στάση της Τουρκίας να αλλάζει απέναντι στον δυτικό κόσμο προκαλώντας με τη στάση και τις αποφάσεις της, βλέπε αποχώρηση από τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης. Ο Ρ.Τ. Ερντογάν φαίνεται πιο αποφασισμένος από ποτέ να αφήσει πίσω του το χρόνιο ζήτημα ένταξης και να καταστήσει τη Τουρκία μια περιφερειακή δύναμη, παρότι η πανδημία και η δύσκολη οικονομική περίοδος που διανύει η χώρα αποτελούν ισχυρό πλήγμα για το ηγετικό του κύρος.


Αυτή τη στάση επιβεβαιώνουν τα προηγμένης τεχνολογίας drones και οι διάφορες παρεμβάσεις της Τουρκίας στη Λιβύη, τη Συρία, το Ναγκόρνο Καραμπάχ και το Βόρειο Ιράκ. Επιπλέον, η Τουρκία, αν και συνεργάτης της Ρωσίας, δήλωσε πρόσφατα την υποστήριξή της στην Ουκρανία στέλνοντας ηχηρά μηνύματα στο ΝΑΤΟ ότι αποτελεί ισχυρό παράγοντα ισορροπίας στην ευρύτερη περιοχή. Αξίζει να σημειωθεί ιδιαίτερα, ότι το φιλόδοξο σχέδιο του Ρ.Τ Ερντογάν για την κατασκευή διώρυγας της Κωνσταντινούπολης επιβεβαιώνει τους στόχους του για τη μεταμόρφωση της Τουρκίας σε περιφερειακή δύναμη. Ο σκοπός της διώρυγας είναι να επηρεάσει τόσο την οικονομία, όσο και την ασφάλεια των παρευξείνιων χωρών με τον έλεγχο της εισόδου-εξόδου του Εύξεινου Πόντου. Πιο συγκεκριμένα η διώρυγα θα βρίσκεται 45 χιλιόμετρα δυτικά της Κωνσταντινούπολης, μεταξύ της Προποντίδας και της Μαύρης Θάλασσας.


Συμπέρασμα


Προκύπτει λοιπόν το συμπέρασμα ότι η Τουρκία προκαλεί με τη στάση της το διεθνές δίκαιο και κατ’ επέκταση την Ελλάδα, η οποία είναι παραπάνω από πρόθυμη να βάλει στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης όλα τα ζητήματα προκειμένου να εξομαλυνθούν οι ελληνοτουρκικές σχέσεις. Το πιθανότερο σενάριο είναι ότι όσο έχει την προεδρία της χώρας ο Ρ.Τ Ερντογάν δεν θα σημειωθούν μεγάλες αλλαγές, λόγο του αυταρχισμού που τον χαρακτηρίζει σε ζητήματα διεκδίκησης. Πάντως, πολλοί Τούρκοι πολιτικοί αναλυτές προβλέπουν, ότι οι εκλογές του 2023 θα αποβούν μοιραίες για τον πρόεδρο Ρ.Τ Ερντογάν, καθώς το πολιτικό του κύρος εξασθενεί, παρά το γεγονός ότι κυβερνά την χώρα περισσότερα χρόνια από τον Κεμάλ Ατατούρκ. Το μόνο που μένει στην προκειμένη περίπτωση είναι η στενή παρακολούθηση των Τουρκικών πράξεων έπειτα από την επίσκεψη του Ν. Δένδια στην Άγκυρα.

28 προβολές0 σχόλια