Το Μέλλον Αλλάζει Κατεύθυνση: Το Παράδειγμα του Κορωνοϊού

Γράφει η Ευστρατία Ζάχου


Ο κόσμος δεν θα είναι ποτέ ξανά ο ίδιος. Και αυτό γιατί η ανθρώπινη ιστορία δείχνει να μαθαίνει από τις περιπέτειες από τις οποίες δοκιμάζεται διαχρονικά. Η ανθρώπινη ύπαρξη σωρεύει γνώσεις από την εμπειρία καταστροφικών γεγονότων και αντιδρά. Όμως δε στέκεται μόνο εκεί. Στην πορεία της αυτή κάνει φιλότιμες προσπάθειες να μετουσιώσει ακόμα και το κακό που της συνέβη σε κάτι καλό. Μόνο έτσι προχωρά. Βλέπει την ασχήμια, κατανοεί την τραγικότητα και προσπαθεί να ξεπλύνει τον πόνο. Όλη αυτή η διαδικασία λειτουργεί θεραπευτικά. Η ιστορία έχει να μας προσφέρει μία πλούσια συλλογή από γεγονότα που σημάδεψαν την ανθρωπότητα, γεγονότα τα οποία όχι μόνο δε λύγισαν τους ανθρώπους αλλά απετέλεσαν διαχειρίσιμες προκλήσεις που επηρέασαν καθοριστικά τις προτεραιότητες των ανθρώπων για δικό τους όφελος.



Είναι ανακουφιστικό και σωτήριο να βλέπουμε σήμερα, για παράδειγμα, τα άλματα που έχει κάνει η ιατρική κοινότητα για την αντιμετώπιση της πανδημίας του Κορωνοϊού μέσα σε αυτούς τους δώδεκα μήνες περίπου από εμφάνισής του στην μακρινή Wuhan, αφού κατάφερε σε πολύ σύντομο χρόνο να αναπτύξει τα πρώτα εμβόλια για την καταπολέμησή του. Όμως, για διάφορα λοιμώδη νοσήματα σαν αυτά που προκάλεσαν πανδημίες στο διάβα του χρόνου, η ιατρική της εποχής βρέθηκε ουκ ολίγες φορές απροετοίμαστη και ανίκανη να ανταπεξέλθει στις προκλήσεις που ανέκυπταν, μιας και δεν είχε καταφέρει να κάνει σημαντικά άλματα στο χώρο της έρευνας. Οι απαντήσεις που δίνονταν αναφορικά με την προέλευση των ασθενειών και τους πιθανούς τρόπους αντιμετώπισής τους δεν προέρχονταν από τον χώρο της επιστήμης αλλά από δεισιδαιμονικές προλήψεις. Μακροπρόθεσμα, έγιναν σημαντικά βήματα προς την ανάπτυξη της σύγχρονης ιατρικής.



Προκρίνουμε ως ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη το γεγονός ότι για την αντιμετώπιση της πανδημίας που έπληξε τον πλανήτη μας τους τελευταίους μήνες, υπήρξε αγαστή συνεργασία και σχετικά γρήγορη κινητοποίηση από πλευράς θεσμικών φορέων απέναντι στη ραγδαία εξάπλωσή του και στον καταστρεπτικό -μέχρι τώρα- απολογισμό των 3.227.598 θανάτων εξαιτίας του ιού. Η ιδέα δηλαδή ότι η προστασία της υγείας των πολιτών εμπίπτει και στο πεδίο ευθύνης των κρατών με την επιβολή μέτρων για την προστασία των πρώτων αφενός, αφετέρου με τη έμπρακτη στήριξη του όλου εγχειρήματος από τους κρατικούς προϋπολογισμούς για τη χορήγηση εμβολίων, αποτελεί κεκτημένο που κληρονομήσαμε από προηγούμενες δραματικές εμπειρίες του παρελθόντος. Κατά το παρελθόν δηλαδή, η μάχη ενάντια στον κοινό εχθρό (ιός) υπήρξε αντικείμενο διαπραγμάτευσης και κατόπιν υιοθετήθηκε, με δεδομένο ότι δεν είχε γίνει εξαρχής αντιληπτό ότι πρόκειται για μία μάχη που τείνει να εκθεμελιώσει την κοινωνία στο σύνολό της. Πρακτικές ανάγκες οδήγησαν την ανθρώπινη ύπαρξη στο να συνειδητοποιήσει την αξία της δημόσιας υγείας.



Και ερχόμαστε στο σήμερα. Η τωρινή εμπειρία θα πρέπει πάλι να αποτελέσει αφορμή για αναστοχασμό και για εγρήγορση. Η μεταδοτικότητα του ιού, οι εκατοντάδες ασθενείς, το αδιάκριτο χτύπημα του θανάτου δημιουργούν ακατανόητες όσο και πολύ θλιβερές καταστάσεις που έχουν ήδη σημαδέψει το συλλογικό νου. Η πανδημία του Κορωνοϊού κυοφόρησε έντονα το αίσθημα της ανάγκης για υγειονομική θωράκιση των Εθνικών Συστημάτων Υγείας. Στην περίπτωση της χώρας μας, ο επαναπροσδιορισμός των δημοσίων δαπανών για την προστασία της δημόσιας υγείας κρίνεται επιτακτικός.


Βασικό μέλημα των εκάστοτε κυβερνήσεων θα πρέπει να είναι η σταθερή κάλυψη αναγκών σε ιατροτεχνολογικό και νοσηλευτικό εξοπλισμό, η επαρκής στελέχωση των δομών με εκπαιδευμένο προσωπικό και φυσικά η κατασκευή κατάλληλων υποδομών σχεδιασμένων με ειδικές προδιαγραφές. Είναι σημαντικό να βλέπουμε τα πράγματα στην πραγματική τους διάσταση, όπως επίσης και αδιανόητο να καταβάλλονται προσπάθειες εν μέσω πανδημίας όταν έχει προηγηθεί χρόνια προκλητική ολιγωρία και τσουνάμι αρνητικών εξελίξεων κατά το παρελθόν.


Οι πανδημίες άλλαξαν τον κόσμο. Με τις συνθήκες με τις οποίες ήταν κάποτε εξοικειωμένη η ανθρωπότητα, οι ίδιες αυτές συνθήκες σήμερα φαντάζουν ακραίες και σοκάρουν. Κατακτήσεις που θεωρούσαμε έως τα πρότινος δεδομένες, ανατρέπονται και καλούμαστε να προσαρμοστούμε σε νέα, καινούργια δεδομένα. Η ίδια η ζωή μας επιτρέπει να εκτιμήσουμε εν τέλει το ωφέλιμο, να συνειδητοποιήσουμε πόσο δύσκολο είναι να κατακτηθεί ή αντίστροφα πόσο εύκολο να χαθεί και να ευαισθητοποιηθούμε για να το διατηρήσουμε. Τίποτα δεν είναι απλά δεδομένο και όλα επανεξετάζονται. Από τα πιο απλά, όπως μία αγκαλιά και μία έξοδος με φίλους, μέχρι τα πιο σύνθετα, όπως για παράδειγμα η υπεύθυνη στάση μας απέναντι στο σύνολο, τους θεσμούς, εμάς τους ίδιους.

67 προβολές0 σχόλια