Ανατιμήσεις εδώ - Ανατιμήσεις εκεί - Ανατιμήσεις παραπέρα

Γράφει η Ιωάννα Μωυσίδου


Η αλλαγή του μήνα, η έναρξη της φθινοπωρινής περιόδου, έφερε αλλαγές στην κυβέρνηση αλλά και στην οικονομία. Ο ανασχηματισμός που πραγματοποίησε η κυβέρνηση Μητσοτάκη και η ορκωμοσία των Υπουργών σήμανε την έναρξη μιας νέας κυβερνητικής περιόδου, πιθανότατα με νέες πολιτικές επιλογές και τοποθετήσεις.


καροτσάκι στο σούπερ μάρκετ
Έρχονται ανατιμήσεις στα σούπερ μάρκετ: LIFO

Ανασχηματισμός πρόκειται να πραγματοποιηθεί και στην οικονομία, με ανατιμήσεις πολλών προϊόντων και υπηρεσιών. Ο Υπουργός Ανάπτυξης κ. Άδωνις Γεωργιάδης δήλωσε πως «Θα έρθουν αυξήσεις από τη στιγμή που υπάρχει παγκόσμια αύξηση όλων των τιμών, από τα ναύλα και μέχρι τις πρώτες ύλες». Το φαινόμενο των ανατιμήσεων φαίνεται δηλαδή πως θα επηρεάσει όλη την Ευρώπη.


Στη ΔΕΘ ο πρωθυπουργός θα αναφερθεί πιο συγκεκριμένα σε αυτή τη νέα αύξηση τιμών και θα ανακοινώσει τη νέα οικονομική πολιτική που θα ακολουθήσει η νέα κυβέρνηση, ώστε αυτές οι νέες τιμές να επηρεάσουν όσο το δυνατόν λιγότερο τη ζωή των Ελλήνων.


Ποιες θα είναι οι ανατιμήσεις; Ποια προϊόντα και υπηρεσίες αφορούν;

  • Ενέργεια

Πρώτο πεδίο κατανάλωσης που θα επηρεαστεί από αυτές τις αυξήσεις είναι αυτό του ηλεκτρικού ρεύματος και του φυσικού αερίου. Η τιμή του ρεύματος θα αυξηθεί κατά 50%. Οι αυξήσεις στις τιμές χονδρικής αγοράς ενέργειας φαίνεται σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες που θα αναφερθούν παρακάτω να οδήγησαν σε αυτή την αύξηση τιμών πανευρωπαϊκά.

  • Βασικά Αγαθά

Οι τιμές των βασικών αγαθών επίσης θα υποστούν σημαντική αύξηση. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ η αλλαγή τιμών, η αύξηση τους σε σύγκριση με αυτές που τα ίδια αγαθά είχαν το περσινό καλοκαίρι αγγίζουν το ποσοστό του 16,32%. Συγκεκριμένα, τα βρώσιμα έλαια, το ψωμί, το γάλα, ο καφές κ.α. φαίνεται να αποτελούν τα βασικά προϊόντα που θα παρατηρηθεί σημαντική άνοδος των τιμών τους.


Ο καφές ενδέχεται να έχει αύξηση 100%. Στο διπλασιασμό της χρηματιστηριακής τιμής του καφέ στο χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης εξαιτίας του παγετού που υπέστη η Βραζιλία, η πρωτεύουσα χώρα παραγωγής καφέ, φαίνεται πως οφείλεται η αύξηση της τιμής του.

  • Ενοίκια

πίνακας με αυξήσεις ενοικίων
Μεγάλες οι αυξήσεις στα ενοίκια

Τα ενοίκια επίσης θα «χτυπηθούν» από τις αυξήσεις τιμών που πρόκειται να επηρεάσουν την Ελλάδα. Η αύξηση των ήδη υψηλών τιμών των ενοικίων φαίνεται πως αφορά κυρίως τις τιμές σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.


Στην Αθήνα, σύμφωνα με την «Καθημερινή», οι τιμές των ενοικίων από το 2017 έως το 2021 έχουν αυξηθεί κατά 30% και με τα νέα δεδομένα ενδέχεται να αυξηθούν περισσότερο. Η δια ζώσης εκπαίδευση και η αύξηση των προσλήψεων των εκπαιδευτικών θα αυξήσουν τη ζήτηση σε αυτό το πεδίο.


Ωστόσο, τα νοικοκυριά που θα πρέπει να στηρίξουν τους νέους φοιτητές θα επιβαρυνθούν σημαντικά από τις παραπάνω αυξήσεις.

  • Καύσιμα

Σε σύγκριση με το περσινό καλοκαίρι, κατά 72,32% έχει αυξηθεί ήδη η τιμή του φυσικού αερίου και κατά 20,25% και 16,8% οι τιμές του πετρελαίου και τις βενζίνης αντίστοιχα. Η αύξηση στη τιμή των καυσίμων φαίνεται να είναι η κύρια άνοδος τιμής προϊόντος που αλυσιδωτά έχει επηρεάσει και τις υπόλοιπες τιμές.


Όσο αυξάνεται το κόστος των καυσίμων, αυξάνεται και το κόστος παραγωγής των προϊόντων και όσο αυξάνεται το τελευταίο, αυξάνεται και το κόστος μεταφοράς των παραγόμενων προϊόντων. Γι’ αυτό η άνοδος της τιμής των μεταφορών μπορεί να επηρεάσει την άνοδο της τιμής των προϊόντων.


Ποιος ευθύνεται για τις ανατιμήσεις;


Το παραπάνω ερώτημα είναι κάπως αόριστο και δυστυχώς δεν υπάρχει κάποια συγκεκριμένη απάντηση, ούτε κάποιο δακτυλοδεικτούμενο πρόσωπο ή λανθασμένη κυβερνητική πολιτική.


Το φαινόμενο θα επηρεάσει όλη την Ευρώπη τα επόμενα χρόνια και θα οδηγήσει σε αύξηση του πληθωρισμού δεδομένο που ανησυχεί ιδιαιτέρως τη Γερμανία, μια χώρα που επειδή γνωρίζει τα δεινά του πληθωρισμού, τον «ξορκίζει».

Η απόφαση της Ευρώπης για ενεργειακή μετάβαση, για πιο οικολογικές επιλογές που δεν επιβαρύνουν τόσο το περιβάλλον, για μηδενικούς ρύπους (CO2) έως το 2050 έχει αυξήσει την τιμή του διοξειδίου του άνθρακα. Η αύξηση της τιμής του CO2 προκαλεί και άνοδο στην τιμή του φυσικού αερίου και του ηλεκτρικού ρεύματος. Ενώ το 2019 η τιμή του τόνου έφτανε τα 25 ευρώ, το 2021 η τιμή θα φτάσει τα 65 ευρώ. Παρατηρούμε τη σημαντική αύξηση της τιμής που θα επιβαρύνει τα νοικοκυριά πανελληνίως και πανευρωπαϊκά.


Ακόμη, ο Κορωνοϊός και η προστασία από τον ίο με τα lockdowns περιόρισε σημαντικά τη ζήτηση διαφόρων προϊόντων και υπηρεσιών. Η καραντίνα αποτελεί μια πρωτοφανής κατάσταση και οικονομικά. Όλοι γνώριζαν πως η καραντίνα θα περιορίσει τις εξόδους οπότε και τις αγοραστικές συνήθειες των καταναλωτών.


Η περιορισμένη ζήτηση των προϊόντων όμως την περίοδο της καραντίνας ανταποκρινόταν και στην περιορισμένη προσφορά εξαιτίας των περιορισμών στην διακίνηση τους. Μετά το τέλος όμως της καραντίνας υπήρξε μια ξαφνική έκρηξη στην ζήτηση που δεν μπορούσε να ακολουθήσει η ζήτηση.


Κυριάκος Μητσοτάκης
Πηγή: tovima.gr

Αντιμετώπιση των ανατιμήσεων και δράση της κυβέρνησης

Η νέα κυβέρνηση προετοιμάζει έναν νέο δρόμο οικονομικής πολιτικής που ο πρωθυπουργός θα ανακοινώσει στη ΔΕΘ. Ουσιαστικά, πρόκειται για νέα μέτρα που στόχο έχουν τις ελαφρύνσεις των πολιτών, ώστε να μπορέσουν να ανταποκριθούν στα νέα καταναλωτικά δεδομένα με μεγαλύτερη ευελιξία και ευκολία.


Η κυβέρνηση στοχεύει σε φοροελαφρύνσεις. Συγκεκριμένα, η κυβέρνηση φαίνεται πως θα προχωρήσει σε μείωση των ασφαλιστικών εισφορών, αναστολή της εισφοράς αλληλεγγύης για το 2022 και μείωση του φόρου των επιχειρήσεων από 24% στο 22%. Βασική επιδίωξη της κυβέρνησης είναι να διατηρηθεί στο 13% ο ΦΠΑ για τον καφέ και τον τουρισμό.


Σύμφωνα με τον κ. Γεωργιάδη «Η άποψη που επικρατεί είναι ότι δεν θα είναι διαρκές, θα έχει κάποια παροδικά χαρακτηριστικά που έχουν να κάνουν με την ομαλοποίηση της αγοράς μετά τις καραντίνες, που προκάλεσαν ανωμαλίες στην εφοδιαστική αλυσίδα. Το παρακολουθούμε».


Ωστόσο, όπως κανένας δεν μπορούσε να εγγυηθεί για την τόσο μεγάλη άνοδο των τιμών, έτσι και τώρα κανένας δεν μπορεί να εγγυηθεί για την παροδικότητα ή όχι της παραμονής αυτών των τιμών. Ο φόβος του πληθωρισμού είναι υπαρκτός και θα συνεχίσει να υπάρχει σε όλη την ευρωζώνη, όσο οι τιμές των προϊόντων αυξάνονται ή παραμένουν υψηλές.


Σύμφωνα με τον Δείκτη Τιμών Καταναλωτή, που χρησιμοποιείται όπως αναφέρεται στην Τράπεζα της Ελλάδος «για τη μέτρηση των μεταβολών του γενικού επιπέδου των τιμών των αγαθών και υπηρεσιών που συνθέτουν το “καλάθι του καταναλωτή"», στην Ευρωζώνη τον Αύγουστο παρατηρήθηκε αύξηση του δείκτη που έφτασε το 3%. Στην Ελλάδα, ο δείκτης αυτός αυξήθηκε κατά 1,4% συγκριτικά με τον Ιούλιο του 2020.


Αυτές οι αυξήσεις κάνουν ακόμα πιο υπαρκτή την ανησυχία για επάνοδο του πληθωρισμού. Αυτή η αύξηση των αγαθών και υπηρεσιών ουσιαστικά αποτελεί πληθωριστικό φαινόμενο, αν το συνδέσουμε με μια όχι παροδική παραμονή των υψηλών τιμών.


Εάν οι τιμές αυτές παραμείνουν υψηλές για μεγάλο χρονικό διάστημα, ένα δηλαδή ο καταναλωτής μπορεί να αγοράσει λιγότερα αγαθά και υπηρεσίες από ότι πριν την αύξηση των τιμών χρησιμοποιώντας το ίδιο ποσό χρημάτων, το νόμισμα σταδιακά θα χάνει την αξία του. Ειδικά σε μια τέτοια συγκυρία με το ζήτημα του κορωνοϊού ακόμα υπαρκτό, όπως και το ενδεχόμενο για καραντίνα, τα αποτελέσματα θα είναι οδυνηρά για το πλήθος των καταναλωτών, αλλά και των επιχειρήσεων.


πίνακας μεταβολών τιμών

Γίνεται κατανοητό πως η κυβέρνηση Μητσοτάκη θα έρθει αντιμέτωπη με ακόμα μία κρίση που θα αφορά, τόσο τις ανατιμήσεις των προϊόντων και υπηρεσιών, όσο και την κοινωνική αντίδραση που αυτές θα προκαλέσουν. Είναι σίγουρο πως τα μέτρα που θα υιοθετήσει η κυβέρνηση και η αποτελεσματικότητα τους ή όχι, θα διαμορφώσουν το κοινωνικό αίσθημα και ενδέχεται να επηρεάσουν και την εκλογική συμπεριφορά.


Ακόμα, εξαιτίας και του πρόσφατου ανασχηματισμού που έχει πραγματοποιηθεί, θα αποτελέσουν αυτά τα μέτρα, αλλά και η αντιμετώπιση αυτής της νέας κρίσης, μέτρο που θα δείξει την επιτυχία ή αποτυχία αυτού του σχήματος.


Οι πολίτες της ελληνικής κοινωνίας έρχονται αντιμέτωποι με μια ακόμα κρίση που είναι υπεράνω των δυνάμεων τους, με έναν ακόμα αόρατο εχθρό. Ενώ οι πληγείσες από τον Κορωνοϊό επιχειρήσεις δεν έχουν ακόμα ορθοποδήσει, πρέπει να αντιμετωπίσουν ένα ακόμη χτύπημα.


Βεβαίως το μεγαλύτερο πλήγμα, όπως και στην καραντίνα, θα το υποστούν οι μικροεπιχειρήσεις, αφού δεν παρουσιάζουν τα ίδια αντανακλαστικά με τις μεγαλύτερες παγκοσμιοποιημένες βιομηχανίες. Άλλος ένας χρόνος περιορισμών και κυρίως περιορισμένων δυνατοτήτων φαίνεται να πλησιάζει, με μια ακόμα οικονομική κρίση να είναι κοντά.

29 προβολές0 σχόλια