COVID-19 και «Δέλτα»: Ανατολή μίας νέας εποχής ή διάλειμμα από την πραγματικότητα της πανδημίας;

Ενημερώθηκε: Ιουλ 2

Γράφει η Μαρία Μαυροματίδου


Η έλευση του καλοκαιριού σήμανε την κατάργηση των περιοριστικών μέτρων για την καταπολέμηση του SARS-CoV-2, απόφαση που ενθαρρύνθηκε με την αύξηση των εμβολιασμένων πολιτών και την εμπιστοσύνη αυτών στις συστάσεις του τομέα υγείας και περίθαλψης. Μετρώντας ήδη έξι μήνες από την έναρξη εμβολιασμού στην Ελλάδα, καλλιεργούνται όλο και περισσότερες ελπίδες για την αναχαίτιση της έντασης της φονικότητας του νέου κορωνοϊού. Παράλληλα, τόσο ο εμβολιασμός όσο κι η εξέλιξη του καλοκαιριού αποτελεί επίκεντρο συζήτησης κι απασχολεί την κοινή γνώμη, της οποίας τους προβληματισμούς μπορείς να αφουγκραστείς στις πλατείες και τα στενά των αστικών κέντρων κι επαρχιών. Με άλλα λόγια, διανύουμε μία νέα πραγματικότητα, που διακρίνεται από τους «εμβολιασμένους» και τους «ανεμβολίαστους», μία πραγματικότητα που δεν είναι πια φυλακισμένη στις στενές οριοθετήσεις που άλλοτε επέβαλε ο COVID-19.


Το παραπάνω αισιόδοξο τοπίο έρχεται να «μολύνει» η μετάλλαξη «Δέλτα», πρωτοεμφανιζόμενη στην Ινδία τον Απρίλιο, που είναι πλέον παρούσα σε 92 χώρες τουλάχιστον. Ποιες είναι οι νέες προκλήσεις; Πώς είναι δυνατόν να αντιμετωπιστούν αυτές; Εν τέλει, διανύουμε μία νέα εποχή που οι κίνδυνοι της πανδημίας του νέου κορωνοϊού αποτελούν παρελθόν ή απλώς κάνουμε ένα “pause” από τους αυστηρούς κανόνες του ιού; Πρόκειται, φυσικά, για ένα ερώτημα, του οποίου η απάντηση παρουσιάζει πολλές και διαφορετικές αποχρώσεις προς μελέτη. Ας ρίξουμε μία ματιά στην επικρατούσα και συνεχώς εξελισσόμενη κατάσταση της μετάλλαξης «Δέλτα», στα λάθη του παρελθόντος και στις ανάγκες του παρόντος.


Πηγή εικόνας: Al Jazeera

Οι εμβολιασμένοι, οι αρνητές κι οι προβληματισμένοι


Αισίως εχθές, Δευτέρα 28/06, αποσύρθηκε και ο τελευταίος περιορισμός που αφορούσε το ωράριο κυκλοφορίας του Έλληνα πολίτη, με αποτέλεσμα να προκύπτουν απορίες σχετικά με το αν η χώρα είναι έτοιμη να επανακτήσει την παλιά της ζωή. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι έχουν πραγματοποιηθεί 3.606.837 ολοκληρωμένοι εμβολιασμοί στην Ελλάδα, καθώς επίσης και 4.750.184 πολίτες έχουν προβεί στον εμβολιασμό με την πρώτη δόση. Τα συγκεκριμένα αριθμητικά δεδομένα συνεχώς αυξάνονται και φαίνεται να επηρεάζουν σε σημαντικό βαθμό και τους μέχρι πρότινος διστακτικούς στην διαδικασία του εμβολιασμού. Ειδικότερα, έρευνα του Ευρωβαρομέτρου κατέγραψε ότι το 11% των Ελλήνων παρουσιάζονται σκεπτικοί και δηλώνουν πως θα εμβολιαστούν με το πέρας του έτους του 2021, παρακολουθώντας, μάλιστα και την κατακόρυφη αύξηση των εμβολιασμένων, ενώ συγχρόνως ένα 14% του συνόλου αναφέρει ότι θα εμβολιαστεί κάποια στιγμή μέσα στο έτος.


Στο παραπάνω πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσιεύει την ανάλυση “Attitudes on vaccination against COVID-19”, η οποία παραθέτει όλα εκείνα τα στοιχεία που θα μπορούσαν να ενθαρρύνουν τον αναποφάσιστο πληθυσμό της Ε.Ε να προχωρήσει σε εμβολιασμό. Αναλυτικότερα, βάσει των απαντήσεων που δόθηκαν, συναντούμε το 30% να διατείνεται πως θα εμβολιαστεί, αφού εμβολιαστεί πρώτα ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού και φανερωθεί ότι δεν προκλήθηκαν σοβαρές παρενέργειες. Στη συνέχεια, για το 26% των ανεμβολίαστων η διαφάνεια στον τρόπο δημιουργίας και οι απαραίτητες προϋποθέσεις για την έγκριση ενός εμβολίου παίζει σπουδαίο ρόλο, ενώ το σημαντικό ποσοστό του 20%, εμπιστευόμενο τον προσωπικό του ιατρό, δηλώνει ότι θα εμβολιαστεί, μετά από παρότρυνση του τελευταίου. Επιπλέον, παρακολουθούμε το άτομο να επηρεάζεται από τις αποφάσεις του περίγυρού του, αφού το 16% των σκεπτικιστών σημειώνει ότι είναι πιθανόν να εμβολιαστεί, αν όσοι του το συνιστούν είναι επίσης εμβολιασμένοι και το 15% υποστηρίζει ότι κίνητρό του για εμβολιασμό αποτελεί ο εμβολιασμός του κοντινού του περιβάλλοντος. Τέλος, το 11% δηλώνει πιο πρόθυμο να εμβολιαστεί με ένα εμβόλιο που έχει κατασκευαστεί στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Ένωσης.


Γενικότερα, αρμόζει να συμφωνήσουμε στο ότι οι λεγόμενοι «προβληματισμένοι» αποδίδουν τεράστια σημασία στον τρόπο με τον οποίο όμοιοί τους διαχειρίζονται την υγειονομική κρίση και δείχνουν να έχουν εμπιστοσύνη στον χρόνο, ο οποίος τελικά θα αναδείξει την αποδοτικότητα ή μη του εμβολίου. Μπορεί οι κυρίαρχες συνθήκες να φαντάζουν ιδανικές για την εξολόθρευση του ιού, αφού το εμβόλιο παρουσιάζεται σαν ένα όπλο έτοιμο προς χρήση στον αγώνα που τα τελευταία δύο έτη μάς βρίσκει ηττημένους, ωστόσο, τα αντανακλαστικά μας είναι αναγκαίο να είναι πιο γρήγορα από ποτέ, εν όψει μίας μετάλλαξης που κάνει τον γύρο του κόσμου.


Πηγή εικόνας: Parents

Η μετάλλαξη «Δέλτα»


«Αν δεν υπήρχε η παραλλαγή Δέλτα το τέταρτο κύμα θα ήταν πιο ήπιο», δήλωσε ο Αθανάσιος Τσακρής, καθηγητής Μικροβιολογίας και μέλος της επιτροπής των ειδικών, στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΪ. Με αφορμή αυτό το σχόλιο, αναπτύχθηκαν συζητήσεις σε σχέση με την αισθητή, πλέον, απειλή της μετάλλαξης. Πρόκειται, λοιπόν, για μία μετάλλαξη που ήρθε να πλήξει περισσότερο την Βρετανία και όντας πιο μολυσματική από το αρχικό στέλεχος Άλφα, αντικατέστησε αυτό. Πιο συγκεκριμένα, το Ηνωμένο Βασίλειο κατέγραψε 18.270 ακόμη θετικούς στον ιό ασθενείς, στις 27/06, ενώ η Μόσχα, μετράει 599 θύματα από την μετάλλαξη. Παρόμοιες συνθήκες επικρατούν και στην Πορτογαλία, τη Γαλλία, το Σίδνεϊ, το Ισραήλ και τη Νότια Αφρική.


Στον απόηχο των παραπάνω εξελίξεων, θεσμικά όργανα και ειδήμονες προτείνουν τον εμβολιασμό σαν μοναδική σωτηρία. «Μια απάντηση υπάρχει, η επιτάχυνση της διαδικασίας των εμβολιασμών», τόνισε ο πρωθυπουργός Κ. Μητσοτάκης στη συνέντευξη Τύπου μετά το πέρας της Συνόδου Κορυφής. Ομοίως, ο Γεώργιος Χρούσος, ομότιμος καθηγητής Παιδιατρικής και Ενδοκρινολογίας στο Ε.Κ.Π.Α ανέφερε ότι «ο καλύτερος τρόπος για να αποφύγουμε τη μετάλλαξη Δέλτα είναι ο εμβολιασμός». Συγχρόνως, ο Π.Ο.Υ συστήνει τη μάσκα σε όλους τους εμβολιασμένους, ενώ ειδικοί κάνουν λόγο για επικράτηση της Δέλτα τόσο στην Ελλάδα, όσο και σε ολόκληρη τη Γηραιά Ήπειρο, μέχρι τα τέλη του Αυγούστου. Συμπληρωματικά, διατυπώνονται ποικίλες απόψεις όσον αφορά τον εμβολιασμό των παιδιών για τον περιορισμό της έξαρσης της μετάλλαξης. Όλα τα προαναφερθέντα θυμίζουν τις σπασμωδικές κινήσεις -συνεχείς συστάσεις, προβλέψεις, αντιφάσεις- που ακολουθήθηκαν με την εμφάνιση του COVID-19. Έτσι, φέρουμε στη μνήμη μας όλα εκείνα τα λάθη που σημειώθηκαν στην προσπάθεια να οριστεί το περιεχόμενο του κορωνοϊού κι εν μέρει, συνέβαλαν στην εξάπλωσή του.


Πηγή εικόνας: Salini Perera Illustration


Λάθη του παρελθόντος και ανάγκες του παρόντος


1. Η επικοινωνιακή στρατηγική


Στην εποχή της πανδημίας, γίναμε θεατές ενός επικοινωνιακού αδιεξόδου, με τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να προβαίνουν σε δηλώσεις που από τη μία πλευρά, είναι αντιφατικές και από την άλλη πλευρά, διακρίνονται από υπονοούμενους μελλοντικούς κινδύνους. Η επικοινωνιακή πολιτική, ωστόσο, είναι το παν. Αυτό σημαίνει ότι η διαρκής ενημέρωση για την εξέλιξη της πανδημίας, απαλλαγμένη από τον φόβο και τρόμο του ενδεχομένου του υποτροπιασμού, καθώς επίσης και οι ανοιχτές συζητήσεις σχετικά με την αποτελεσματικότητα και ασφάλεια των εμβολίων κι η σαφής παρουσίαση των πιθανών παρενεργειών κρίνονται αναγκαίες, προκειμένου να καταβληθούν συλλογικές προσπάθειες για την όσο γίνεται πιο γρήγορη αντιμετώπιση της Δέλτα.


2. Τα Μ.Μ.Ε και τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης


Τόσο τα παραδοσιακά, όσο και τα νέα, ηλεκτρονικά μέσα κατέληξαν πολλές φορές να προσπαθούν μανιωδώς να διαμορφώσουν απόψεις και όχι να παρουσιάσουν αντικειμενικά και λεπτομερώς τα γεγονότα που έχουν να κάνουν με την υγειονομική κρίση. Επηρεασμένα από τη δίνη των θεωριών συνομωσίας και της ψευδοεπιστήμης κατάφεραν να δημιουργήσουν στρατόπεδα ακροτήτων. Μάλιστα, τα Μ.Μ.Ε φέρουν μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης, διότι ο δημοσιογράφος οφείλει να παρουσιάζει διαφανώς τα ζητήματα που προκύπτουν με την πανδημία και να μην αναλώνεται στους λεγόμενους «αρνητές», προβάλλοντας την εμφανώς αντίθετη θέση του. Επιπροσθέτως, όσον αφορά τα social media, η αδυναμία του χρήστη να περιηγηθεί ασφαλώς στο διαδικτυακό περιβάλλον και να ξεχωρίσει τις ψευδείς ειδήσεις από τις αληθείς -πράξη που αναμφιβόλως απαιτεί την διασταύρωση των πληροφοριών που λαμβάνει και την ενημέρωση από αξιόπιστες ειδησεογραφικές πηγές- έμελλε να είναι ένας ακόμη καθοριστικός παράγοντας για τον γενικότερο τρόπο διαχείρισης της πανδημίας.


3. Η αισιοδοξία με μία δόση επιφυλακτικότητας


Είναι γεγονός ότι κάθε φορά που σημειώνεται αισθητή μείωση των κρουσμάτων και θυμάτων του ιού SARS-CoV-2, οι πολίτες τείνουν να αποδίδουν λιγότερη σημασία στην πανδημία, χάριν του αισθήματος αισιοδοξίας που πιθανόν γεννάται για την εξολόθρευση του ιού. Συνακόλουθο της αισιοδοξίας ενδέχεται να είναι η «υποτροπή». Με άλλα λόγια, οι πολίτες αψηφούν τα ισχύοντα μέτρα προστασίας για την εξάλειψη του κορωνοϊού και προχωρούν σε συνήθειες της προ-Covid εποχής (λ.χ. συνωστισμοί, παράλειψη της μάσκας σε κλειστούς χώρους, μη τακτική απολύμανση). Η διατήρηση μίας σταθερής κατάστασης είναι δύσκολο να επιτευχθεί, γι’ αυτό είναι αναγκαίο να είμαστε πλήρως συνειδητοποιημένοι πριν προβούμε στο αυθαίρετο συμπέρασμα ότι η πανδημία αποτελεί παρελθόν. Με αυτόν τον τρόπο, θα μπορέσουμε να καταπολεμήσουμε και την ερχόμενη μολυσματική μετάλλαξη.


Πηγή εικόνας: Pinterest

Είναι βέβαιο ότι διανύουμε μία περίοδο ανακούφισης από το βαρύ φορτίο του κορωνοϊού. Εντούτοις, διαφαίνεται ότι η επαγρύπνηση του λαού για τις επικείμενες απειλές είναι δυνατόν να παίξει καταλυτικό ρόλο στην αποτελεσματική αντιμετώπιση αυτών. Ο ήλιος του καλοκαιριού ενδεχομένως να λειτουργεί σαν αντίδοτο στις πληγές που άφησε ο COVID-19, όμως, οι ειδικοί λοιμωξιολόγοι και πολιτικοί υπογραμμίζουν ακόμη τη τεράστια σημασία της κοινωνικής ευθύνης και του εμβολιασμού. Η αλλαγή στην καθημερινότητα της πανδημίας μοιάζει τελικά να επέρχεται με συλλογική προσπάθεια. Ας πορευτούμε από εδώ και στο εξής, έχοντας στο νου μας τα λάθη του παρελθόντος και καταβάλλοντας προσπάθειες να μην τα επαναλάβουμε.

Η υψηλή μεταδοτικότητα της μετάλλαξης Δέλτα είναι ένα γεγονός.

Η ανατολή μίας νέας εποχής, απαλλαγμένης από φονικούς ιούς είναι ένα εφικτό σενάριο.


Επομένως, οι μελλοντικές μας κινήσεις θα ορίσουν πόσο γρήγορα θα καταφέρουμε να αντιμετωπίσουμε το γεγονός και να κάνουμε πραγματικότητα το πολυπόθητο σενάριο.

86 προβολές0 σχόλια