Melek Ipek: Αρκεί ένας άγγελος για να αλλάξει η θέση της γυναίκας στην Τουρκία;

Γράφει η Μαρία Μαυροματίδου


Η είδηση για την αθώωση της Melek Ipek ταξίδεψε από τα πατριαρχικά εδάφη της Τουρκίας σε κάθε σημείο της γης, δημιουργώντας ελπίδες για μία θετική εξέλιξη στην αντιμετώπιση της γυναίκας στην Τουρκία. Η περίπτωση της κακοποιημένης Melek–για τις γυναίκες- και της φόνισσας Melek–για ένα ποσοστό ανδρών- αποτελεί σταθμό για τα δικαιώματα των γυναικών στη χώρα. Τι μπορεί να σημαίνει για την ισότητα των δύο φύλων στο καθεστώς του Erdogan η άφεση μίας γυναίκας που σκότωσε τον σύζυγό της; Τι μπορεί να σημαίνει για το μέλλον των ενδοοικογενειακών εγκλημάτων η δύναμη μίας γυναίκας να προστατεύσει τον εαυτό της και τα παιδιά της;


Πηγή εικόνας: Twitter

Ποια είναι η ιστορία της Melek Ipek;


Η Melek Ipek (ορισμός Melek στην τουρκική: Άγγελος) είναι μία 31χρονη γυναίκα που είχε υποστεί σωματική, σεξουαλική και λεκτική βία από τον σαδιστή άνδρα της επί μία δεκαετία. Ο Ramazan απολάμβανε να της προκαλεί πόνο μπροστά στις δύο κόρες τους, με τη Melek να καλύπτει καθημερινά τους μώλωπες και τις υπόλοιπες πληγές της. Ωστόσο, η 6η Ιανουαρίου έμελλε να είναι η ημέρα που η ίδια θα «ύψωνε τη φωνή της», θέτοντας σε πρώτη μοίρα τόσο τη δική της άμυνα, όσο και των παιδιών της. Ειδικότερα, εκείνη την ημέρα ο Ραμαζάν αφού τη ξυλοκόπησε, την έδεσε με χειροπέδες στο μπάνιο και την σημάδευσε με μία καραμπίνα, απείλησε πως θα σκοτώσει την ίδια και τα παιδιά τους. Με την πρώτη σφαίρα θρυμμάτισε το παράθυρο, μηνυματοδοτώντας τις άγριες διαθέσεις του.


Η Melek μη μπορώντας πια να ακούει τις φωνές των κοριτσιών της, παρακάλεσε για ελεημοσύνη. Ο Ramazan εγκατέλειψε το σπίτι και ύστερα από μία ώρα άνοιξε την πόρτα απότομα, με αποτέλεσμα πρώτον, η γυναίκα να τρομάξει, δεύτερον, το όπλο να εκπυρσοκροτήσει κι εν τέλει, ο θύτης να χάσει τη ζωή του. Η Melek φυλακίστηκε για τέσσερις μήνες, όταν στις 26 Απριλίου το Ποινικό Δικαστήριο της Αττάλειας αποφάσισε για την αθώωσή της.


Μήνυμα περί γυναικείας αλληλεγγύης στην Τουρκία. Πηγή εικόνας: tomov.gr

Η έκδοση της συγκεκριμένης απόφασης υπήρξε απότοκο των πολυάριθμων βασανιστηρίων της γυναίκας, με το δικαστήριο να χαρακτηρίζει τον θάνατο του Ramazan ως πράξη αυτοάμυνας της Melek. Αξίζει να λεχθεί ότι εικόνες με την τραυματισμένη Melek από τη μία πλευρά και βιντεογραφικό υλικό της επανασύνδεσής της με τις κόρες της από την άλλη, έκαναν τον γύρο του διαδικτύου, με πολλούς να εκφράζουν τη συμπαράστασή τους προς τη Melek κι άλλους να κατακρίνουν τη δικαστική απόφαση. Όπως και να έχει, η υπόθεση κατάφερε να προσελκύσει τα βλέμματα, επικοινωνώντας την απαξίωση που επικρατεί για τη ζωή μίας γυναίκας στην Τουρκία.

Η θέση της γυναίκας στην Τουρκία


Στην Τουρκία, η κακοποίηση εναντίον των γυναικών είναι μία πραγματικότητα. Σύμφωνα με το “We Will Stop Femicide Platform”, τουλάχιστον 300 γυναίκες δολοφονήθηκαν το έτος 2020, οι περισσότερες από τους συζύγους τους, ενώ τα αίτια θανάτου 117 ακόμη γυναικών παραμένουν ανεξιχνίαστα. Επιπλέον, η πολυεθνική εταιρεία Ipsos συμπέρανε, έπειτα από έρευνα του 2019, πως η μεγαλύτερη απειλή για τις γυναίκες και τα κορίτσια στη χώρα είναι η σεξουαλική παρενόχληση (51% των απαντήσεων). Στη συνέχεια, ακολουθούν η σωματική και σεξουαλική βία, η ενδοοικογενειακή κακοποίηση και η σεξουαλικοποίηση αυτών στα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Όσον αφορά το αίσθημα ενοχής των ανδρών που βιαιοπραγούν έναντι των γυναικών στην Τουρκία, αυτό είναι ανύπαρκτο. «Αυτή η γυναίκα έπραξε με τρόπο που έβλαψε την ανδρική μου υπερηφάνεια, αναφέρουν όλοι οι θύτες στην ομολογία τους», σημειώνει η δικηγόρος AlevOzturk στο DW.


Μολονότι η Melek ανέδειξε την ανάγκη για προστασία των γυναικών στην Τουρκία, η ιστορία της δεν υπήρξε η μοναδική ευρέως διαδεδομένη. Πιο αναλυτικά, η Pinar Gültekin ήταν μία φοιτήτρια της οποίας η δολοφονία αποτέλεσε το κίνητρο όλων των γυναικών να φωνάξουν για το δικαίωμά τους σε μία ζωή δίχως φόβο. Η 27χρονη δολοφονήθηκε στις 16 Ιουλίου του 2020 από τον πρώην σύντροφό της και η σορός της βρέθηκε πέντε ημέρες αργότερα. Ο γυναικοκτόνος Cemal Metin Avci παραδέχτηκε πως αρχικά την χτύπησε, αναισθητοποιώντας την και ύστερα την στραγγάλισε. Ο ίδιος φρόντισε να πυρπολήσει τη σορό της και να τη θάψει σε ένα δάσος, ώστε να εξαφανίσει τα ίχνη και να μην δημιουργήσει υποψίες. Η δολοφονία της Pinar ώθησε εκατοντάδες ακτιβιστές να κατακλύσουν τους δρόμους της Τουρκίας, προκειμένου να διαμαρτυρηθούν για το ελλιπές έργο της κυβέρνησης σχετικά με την αντιμετώπιση των γυναικοκτονιών στη χώρα.


«Πολλές ήταν οι περιπτώσεις γυναικών που ενώ ζήτησαν βοήθεια, η βοήθεια δεν δόθηκε ποτέ», δηλώνει ο Melek Onder, επικεφαλής της προσπάθειας We Will Stop Femicide. Η συγκεκριμένη φράση δίδεται ως απάντηση στα ερωτήματα του τύπου «Μα γιατί δεν κάλεσε την αστυνομία;», «Γιατί δεν μίλησε;», «Γιατί δεν έφυγε;». Μία χώρα της οποίας η κυβέρνηση, η αστυνομία κι οι κρατικοί αξιωματούχοι αδιαφορούν για τα εγκλήματα που παρουσιάζονται καθημερινά κατά των γυναικών, δεν έχει την ικανότητα να σταθεί στο πλάι τους. Μία χώρα που αποφασίζει να αποσυρθεί από τη διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών όχι μόνο μπορεί να αυξήσει τη συχνότητα αντίστοιχων πράξεων, αλλά και να ενθαρρύνει τις βιαιοπραγίες εν γένει. Ακόμη, ο Erdogan μίλησε δημοσίως για την ανισότητα μεταξύ των δύο φύλων, τονίζοντας πως οι φεμινίστριες στην Τουρκία απορρίπτουν την ιδέα της μητρότητας (2014). Οι βιολογικές διαφορές ανάμεσα στη γυναίκα και τον άνδρα υποδεικνύουν την αδύναμη κι ευαίσθητη φύση της πρώτης, εξηγώντας με αυτόν τον τρόπο την υπεροχή του άνδρα, κατά τον Πρόεδρο της χώρας.


Πηγή εικόνας: Pinterest

Συμπληρωματικά, το Κοράνι υποδεικνύει σε σημαντικό βαθμό ποια στάση αρμόζει να έχουν οι γυναίκες στο Ισλάμ, καθώς επίσης και πώς πρέπει να τις συμπεριφέρονται οι σύζυγοί τους.

«Οι άνδρες είναι οι συντηρητές των γυναικών, επειδή ο Αλλάχ έκανε ορισμένους να υπερέχουν των άλλων, και επειδή εκείνοι ξοδεύουν από την περιουσία τους. Οι καλές γυναίκες συνεπώς είναι υπάκουες, φυλάγοντας τα κρυφά πράγματα όπως τα έχει φυλάξει ο Αλλάχ και όσο για εκείνες εκ μέρους των οποίων φοβόσαστε την εγκατάλειψη, να τις επιπλήττετε και να τις αφήνετε μόνες μέσα στους χώρους του ύπνου και να τις δέρνετε. Και τότε, αν σας υπακούνε, μην ζητάτε κάτι εναντίον τους. Είναι βέβαιο πως ο Αλλάχ είναι ύψιστος, είναι μεγάλος» (Κοράνιο 4:34).


Γίνεται αντιληπτό πως το παραπάνω χωρίο παροτρύνει τη συζυγική βία και παράλληλα, συμπεριφέρεται στις γυναίκες ως αντικείμενα που πρέπει να συντηρηθούν από τους άντρες τους. Σχετικά με την ίδια την γυναίκα, εκείνη είναι αναγκαίο να υπακούει στις διαταγές του συζύγου της, γεγονός το οποίο θα συμβάλλει στην ανάδειξη της ως καλής και σωστής. Τέλος, ο άνδρας έχει το δικαίωμα να τη χτυπήσει, ώστε να την τιμωρήσει για μία «ανήθικη» πράξη της.

Πηγή εικόνας: AFP

Γενικότερα, η θέση της γυναίκας στο Ισλάμ διαμορφώνεται σύμφωνα με τις επιταγές της θρησκείας, του δικαίου, της παράδοσης, των κοινωνικών νορμών και της δια βίου εκπαίδευσης που λαμβάνει εκείνη, με σκοπό να μάθει πώς πρέπει να φέρεται, να ντύνεται, να ζει. Στη δημοκρατία της Τουρκίας, λοιπόν, η γυναίκα είναι σαφώς κατώτερη του άνδρα, η γυναίκα πρέπει να ξυλοκοπείται σε περίπτωση ανυπακοής, η γυναίκα είναι περιφρονημένη, η γυναίκα είναι φοβισμένη, η γυναίκα δολοφονείται. Στη δημοκρατία της Τουρκίας, όμως, η δικαιοσύνη αποφασίζει για την προστασία της γυναίκας. Η απόφαση για την αθώωση της Melek πέρασε ένα ξεκάθαρο μήνυμα:


Η κάθε Melek έχει τη δυνατότητα να διεκδικήσει έναν ασφαλή βίο.

Η ελπίδα δεν χάθηκε.

Οι αγώνες συνεχίζονται.

Είμαστε μαζί με κάθε Melek.

156 Προβολές0 Σχόλια

Πρόσφατες αναρτήσεις

Εμφάνιση όλων